Yakın Doğu Haber’in (YDH) aktardığına göre, İran’daki protestolar on birinci gününde boyut değiştirerek silahlı isyan ve siber saldırılarla birleşen karmaşık bir güvenlik krizine dönüştü. Tahran, Meşhed, Kirmanşah ve İsfahan gibi büyük kentlerde şiddetin tırmanması üzerine yetkililer, “dijital ampütasyon” olarak adlandırılan stratejiyi devreye soktu: Uluslararası interneti kesmek, ancak ulusal iç ağı (intranet) çalışır durumda tutmak.
Neden “Dijital Ampütasyon”?
Tahran yönetimi, yaşananları basit bir toplumsal kargaşa değil, silahlı saha eylemlerini, ekonomik manipülasyonu ve psikolojik savaşı içeren bir “hibrit savaş” olarak tanımlıyor. Bu tehdit algısı, siber uzayı çatışmanın merkezine yerleştirdi.
İran’ın küresel internet ağından kopma kararının arkasında dört temel stratejik neden yatıyor:
1. Silahlı Grupların Dış Bağlantısını Kesmek
İranlı yetkililer, sahadaki silahlı grupların ABD ve İsrail istihbaratı ile anlık iletişim kurmasını engellemeyi hedefliyor. Küresel yönlendirme protokollerinin (BGP) devre dışı bırakılmasıyla, bu grupların dış komuta merkezleriyle olan dijital bağı teknik olarak felç edildi.
2. Askeri Teknolojileri Körleştirmek
Geçmiş çatışma tecrübeleri, İHA’ların ve güdümlü füzelerin yönlendirilmesinde sivil internet altyapısının (4G/5G) kullanılabildiğini gösterdi. Uluslararası internetin kesilmesiyle, bu silah sistemlerinin dış koordinatlara erişimi engellenerek ülke içindeki risk minimize edildi.
3. Starlink ve Uydu İnternetine Karşı Tedbir
İran, Elon Musk’ın Starlink projesi gibi uydu interneti girişimlerini “dijital egemenlik ihlali” olarak görüyor. Tahran, uydu alıcı frekanslarına radyo dalgaları göndererek (jamming) bu alternatif iletişim kanallarını bozmayı ve dışarıdan yönlendirilebilecek bir isyan hattının kurulmasını engellemeyi amaçlıyor.
4. Ulusal Bilgi Ağı (İntranet) ile Süreklilik
İran, küresel ağdan kopsa da hayatı durdurmadı. E-devletin omurgası olan “Ulusal Bilgi Ağı” sayesinde bankacılık, maaş ödemeleri ve kamu hizmetleri yerel sunucular üzerinden kesintisiz devam etti. Bu sistem, ülkeyi elektronik bir felçten koruduğu gibi, kritik altyapıyı dış kaynaklı siber saldırılara karşı da izole etti.
Ekonomik Manipülasyona Dijital Kalkan
Kararın arkasındaki bir diğer etken ise ekonomi. İranlı yetkililer, ulusal para birimindeki değer kaybının bir kısmının, internet üzerinden organize edilen spekülatif saldırılardan ve dış manipülasyonlardan kaynaklandığını düşünüyor. Dış bağlantının kesilmesiyle bu manipülasyon kanallarının da tıkandığı belirtiliyor.
Tahran’ın bu hamlesi, internetin artık sadece bir iletişim aracı değil, askeri ve ekonomik bir savaş cephesi olarak görüldüğü yeni bir dönemi işaret ediyor.
